Câu hỏi: Ý nghĩa kinh tế của vị trí địa lí nước ta là
- A. Thuận lợi để xây dựng nền văn hóa tương đồng với khu vực.
- B. Nguồn tài nguyên sinh vật và khoáng sản vô cùng giàu có.
- C. Thuận lợi giao lưu với các nước trong khu vực và thế giới.
- D. Thuận lợi giao lưu với các nước trong khu vực và thế giới.
Đáp án đúng là D. Thuận lợi giao lưu với các nước trong khu vực và thế giới. Vị trí địa lí của Việt Nam nằm ở trung tâm Đông Nam Á, trên các tuyến hàng hải và trục giao thông quốc tế, nên ý nghĩa kinh tế của vị trí địa lí nước ta thể hiện rõ nhất ở khả năng mở rộng giao thương, xuất nhập khẩu và hội nhập.
Vì sao đáp án D đúng
Vị trí địa lí tạo ra lợi thế kinh tế chủ yếu qua kênh giao thông – thương mại. Việt Nam nằm trên bờ tây Biển Đông, gần các tuyến hàng hải quốc tế nối Ấn Độ Dương với Thái Bình Dương, lại ở vị trí cầu nối giữa Đông Nam Á lục địa và Đông Nam Á hải đảo. Đây là điều kiện để nước ta vừa giao lưu với các nước trong khu vực, vừa mở rộng quan hệ với các nền kinh tế lớn trên thế giới.
Cụ thể hơn, vị trí đó mang lại bốn lợi ích kinh tế gắn bó với nhau:
- Rút ngắn quãng đường vận chuyển, hạ chi phí logistics cho hàng xuất nhập khẩu.
- Mở rộng thị trường tiêu thụ và thị trường nguyên liệu.
- Thu hút đầu tư nước ngoài vào các khu kinh tế ven biển, khu công nghiệp.
- Thúc đẩy tăng trưởng, tạo việc làm, đẩy nhanh hội nhập kinh tế khu vực và toàn cầu.
Đề hỏi về “ý nghĩa kinh tế”, nên phương án nào nói trực tiếp tới giao lưu, trao đổi hàng hóa với bên ngoài mới đáp đúng yêu cầu.
Vì sao các phương án còn lại không đúng
Ba phương án A, B, C đều mô tả hệ quả của vị trí địa lí ở lĩnh vực khác, không phải lĩnh vực kinh tế đối ngoại mà đề hỏi.
- A thiên về văn hóa: vị trí gần gũi tạo điều kiện hình thành nét văn hóa tương đồng với khu vực. Đây là ý nghĩa văn hóa – xã hội, không phải ý nghĩa kinh tế. Phương án này dễ bị chọn nhầm vì câu chữ nghe hợp lí và cũng là một hệ quả thật của vị trí địa lí.
- B nói về sự phân hóa tự nhiên giữa các vùng, thuộc ý nghĩa tự nhiên, không trả lời câu hỏi về kinh tế.
- C nói về nguồn tài nguyên sinh vật và khoáng sản giàu có — đó là tiềm năng tự nhiên, không phải lợi thế do vị trí địa lí tạo ra cho giao thương quốc tế. Tài nguyên giàu không đồng nghĩa với thuận lợi kinh tế nếu thiếu đường giao thông kết nối; đây là chỗ dễ lẫn nhất giữa “điều kiện tự nhiên” và “ý nghĩa kinh tế”.
Hệ thống kiến thức về vị trí địa lí Việt Nam
Vị trí địa lí nước ta được xét trên ba nhóm ý nghĩa lớn, và mỗi nhóm có biểu hiện riêng cần phân biệt khi làm bài.
- Ý nghĩa tự nhiên: nằm trong vùng nhiệt đới ẩm gió mùa, thiên nhiên đa dạng, có sự phân hóa Bắc – Nam, Đông – Tây; đồng thời nằm ở nơi giao nhau của các luồng di cư sinh vật nên tài nguyên sinh vật phong phú.
- Ý nghĩa kinh tế: thuận lợi giao lưu với các nước trong khu vực và thế giới, phát triển các ngành kinh tế biển, du lịch, dịch vụ, thu hút đầu tư.
- Ý nghĩa văn hóa – xã hội và quốc phòng: tạo điều kiện giao lưu văn hóa, học hỏi kinh nghiệm phát triển; đồng thời vị trí nhạy cảm về an ninh nên có ý nghĩa chiến lược về quốc phòng.
Khi đề hỏi “ý nghĩa kinh tế”, cần bám đúng nhóm thứ hai; các phương án nói về tài nguyên hay văn hóa thường chỉ đúng ở nhóm khác.
Mẹo ghi nhớ và cách nhận diện nhanh
Trong câu hỏi về ý nghĩa kinh tế của vị trí địa lí, dấu hiệu nhận diện là các từ chỉ giao lưu, giao thương, hội nhập, xuất nhập khẩu. Phương án chứa “thuận lợi giao lưu với các nước trong khu vực và thế giới” nói đúng lĩnh vực kinh tế đối ngoại, còn các phương án nói về văn hóa, tài nguyên, phân hóa tự nhiên thuộc lĩnh vực khác. Ghi nhớ gọn: vị trí địa lí hợp lý thì quan trọng nhất là đường giao thông và thị trường — đó chính là ý nghĩa kinh tế.
