Câu hỏi: Đặt câu hỏi cho bộ phận gạch chân trong câu: “Giờ ra chơi, chúng em cùng nhau chơi nhảy dây rất vui vẻ.” Bộ phận gạch chân là “chơi nhảy dây rất vui vẻ”.
Đáp án đúng là: “Giờ ra chơi, chúng em cùng nhau làm gì?” Bộ phận gạch chân nói về hoạt động của chúng em, nên dùng “làm gì” để hỏi. Cụm “Giờ ra chơi” được giữ lại vì không thuộc phần cần hỏi.
Vì sao đặt câu hỏi bằng “làm gì”?
Muốn đặt câu hỏi cho bộ phận gạch chân, trước hết cần xác định thông tin mà bộ phận ấy cung cấp. Trong câu này, “chơi nhảy dây rất vui vẻ” cho biết chúng em cùng nhau thực hiện hoạt động gì vào giờ ra chơi. Thay phần đó bằng “làm gì”, đồng thời giữ các thông tin còn lại, ta được câu hỏi: “Giờ ra chơi, chúng em cùng nhau làm gì?”
Có thể kiểm tra bằng cách lấy bộ phận gạch chân trả lời cho câu hỏi vừa đặt: “Chúng em cùng nhau chơi nhảy dây rất vui vẻ.” Câu trả lời khớp với thông tin cần hỏi.
Phân biệt với câu hỏi về thời gian
Câu hỏi “Khi nào chúng em chơi nhảy dây rất vui vẻ?” hướng tới thời gian; câu trả lời tương ứng là “Giờ ra chơi”. Cách hỏi ấy phù hợp nếu “Giờ ra chơi” là bộ phận gạch chân, nhưng không phù hợp với bộ phận gạch chân của bài này.
Hai cách hỏi khác nhau vì chúng nhắm vào hai phần thông tin khác nhau trong cùng một câu: “khi nào” hỏi thời điểm, còn “làm gì” hỏi hoạt động.
Cách nhận diện nhanh
Hãy đọc riêng bộ phận gạch chân rồi xác định nó trả lời cho câu hỏi nào. Nếu phần đó chỉ hoạt động, dùng “làm gì”; nếu chỉ thời gian, dùng “khi nào” hoặc “vào lúc nào”. Sau khi đặt câu hỏi, thử dùng chính bộ phận gạch chân để trả lời: nếu câu trả lời khớp, em đã hỏi đúng thông tin.
