Câu hỏi: Lập Duy Tân hội, sang Nhật cầu viện, phát động phong trào Đông Du – là ai?
- A. Phan Bội Châu
- B. Vua Quang Trung
- C. Vua Gia Long
- D. Vua Minh Mạng
Đáp án đúng là A. Phan Bội Châu. Ông thành lập Duy Tân hội, sang Nhật tìm sự giúp đỡ và phát động phong trào Đông Du trong quá trình tìm đường cứu nước khỏi ách đô hộ của thực dân Pháp.
Vì sao Phan Bội Châu là đáp án đúng?
Phan Bội Châu là nhân vật gắn với cả ba sự kiện được nêu trong câu hỏi. Đầu thế kỷ XX, khi Việt Nam chịu sự đô hộ của thực dân Pháp, ông thành lập Duy Tân hội để tập hợp lực lượng yêu nước, tìm cách giành độc lập. Ông cũng sang Nhật với mong muốn tìm sự giúp đỡ cho công cuộc cứu nước.
Phong trào Đông Du do ông phát động đưa thanh niên Việt Nam sang Nhật học tập, tiếp thu kiến thức và được đào tạo để góp sức cho sự nghiệp giải phóng dân tộc. Vì vậy, đây không phải ba gợi ý về ba nhân vật khác nhau, mà là những hoạt động trong con đường cứu nước của Phan Bội Châu.
Vì sao các phương án còn lại sai?
- B. Vua Quang Trung: Ông là vị vua có công lớn trong lịch sử chống ngoại xâm, nhưng sống trước thời kỳ thực dân Pháp đô hộ Việt Nam. Ông không thành lập Duy Tân hội và không phát động phong trào Đông Du. Đây là phương án dễ gây nhầm nếu chỉ dựa vào đặc điểm chung là «nhân vật yêu nước» mà không xét thời điểm lịch sử.
- C. Vua Gia Long: Ông là người sáng lập triều Nguyễn. Thời kỳ trị vì của ông diễn ra trước phong trào Đông Du, nên không thể là người khởi xướng phong trào này.
- D. Vua Minh Mạng: Ông là một vị vua triều Nguyễn, cũng trị vì trước khi phong trào Đông Du xuất hiện. Ông không gắn với Duy Tân hội hay việc sang Nhật cầu viện được hỏi trong đề.
Kiến thức liên quan đến phong trào Đông Du
Muốn nhận diện đúng sự kiện này, cần đặt nó trong bối cảnh phong trào yêu nước Việt Nam đầu thế kỷ XX. Phan Bội Châu hướng tới việc tìm sự giúp đỡ từ Nhật Bản và đưa thanh niên sang đó học tập. Việc học không chỉ nhằm mở mang kiến thức hiện đại mà còn chuẩn bị con người cho mục tiêu đấu tranh chống thực dân Pháp.
Điểm phân biệt quan trọng là mốc thời gian: Duy Tân hội và Đông Du thuộc giai đoạn đầu thế kỷ XX, còn Quang Trung, Gia Long và Minh Mạng đều sống hoặc trị vì trước giai đoạn ấy. Đối chiếu bối cảnh với hoạt động của từng nhân vật sẽ loại được các phương án nhiễu.
Mẹo ghi nhớ nhanh
Gặp đồng thời các từ khóa Duy Tân hội – sang Nhật – Đông Du, hãy liên hệ ngay với Phan Bội Châu. Nếu còn phân vân, kiểm tra thời điểm: phong trào Đông Du thuộc đầu thế kỷ XX, không thuộc thời các vị vua trong ba phương án còn lại.
